Сайтын шинэчлэх ажил явагдаж байна.
Нүүр
Сайтын тухай
Газрын Менежментийн Үндэсний төв
Баннер
Хаяг
TopBottom

Урилга: Хамтарч ажиллах сонирхолтой хүмүүст манай сайт нээлттэй.

Далан хааж барьсан барилгыг нураалаа

Posted by www.e-gazar.mn at Wednesday, March 10, 2010
Share this post:
 Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

0 Comments

Нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллагын удирдах ажилтны шуурхай зөвлөлгөөн болж, түрүүчийн шуурхайгаас өгсөн үүрэг даалгаварын биелэлтийн талаар мэдээлэл сонсож, цаг үеийн зарим асуудлаар ярилцлаа. Нийслэлийн удирдах ажилтнуудын түрүүчийн шуурхай зөвлөлгөөнөөс “Шар усны үерийн аюулаас урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээг эрчимжүүлэх тухай” Нийслэлийн Засаг даргын албан даалгаварыг хэрэгжүүлэхийг холбогдох газруудад үүрэг болгосон.
Энэ дагуу Улаанбаатар хотын Захирагчийн ажлын алба болон холбогдох газрууд үерийн усны шуудууг хаасан саадуудыг зайлуулах, далан сувгыг цэвэрлэж, сэргээх, зам гармыг тэмдэгжүүлэх ажлыг зохион байгуулсан байна. Тухайлбал, Баянгол дүүргийн 2 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт орших Баруун уулын үерийн ус зайлуулах сувгийг хааж, түр барилга барьж, өргөгч цамхаг байрлуулсан “Русский констракшн” ХХК-ний өргөгч цамхаг, түр барилгыг буулгаж, даланг сэргээн цэвэрлэж дуусаад байна. Мөн Сүхбаатар дүүргийн Ногоон нуурын 2 метр зузаан хөлдүүсийг цэвэрлэн ус урсахад саадгүй болгосны зэрэгцээ, Туул голын мөс нимгэрч байгаатай холбоотойгоор Хан-Уул болон Баянзүрх дүүрэгт мөсөн дээгүүр гарч байгаа явган хүн болон авто тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөнийг хязгаарлах, тэмдэгжүүлэх ажлыг зохион байгуулжээ. Өнөөдөр болсон Нийслэлийн удирдах ажилтны шуурхай зөвлөгөнөөр энэхүү мэдээллийг сонсоод, цаашид цас хайлж, шар усны үер эхлэхээс урьтаж, үер ус, далан сувгийн аманд буусан айл өрхөд анхаарал хандуулж ажиллахыг холбогдох газруудад үүрэг болголоо.
Мөн өмнөх шуурхайгаас өгөгдсөн дүүргүүдэд 2010 онд хийгдэх тохижилтын ажлын жагсаалтыг гаргаж, зураг төслийг боловсруулах үүргийн дагуу нийслэлийн хэмжээнд хийгдэх тохижилтын ажлын нэгдсэн төлөвлөгөөг гарган, Ерөнхий менежерээр батлуулсан байна. Энэ жилийн тохижилтын ажилд хотын хөрөнгөөр 300 сая, дүүргийн хөрөнгөөр 987,6 сая, байгууллага, аж ахуйн нэгжийн хөрөнгөөр 3975,8 сая, бусад эх үүсвэрийн хөрөнгөөр 4171,5 сая төгрөгийн тохижилтын ажил хийхээр төлөвлөж, зураг төсвийг нь хийлгэж байгаа бөгөөд 4 дүгээр сарын 1-ний дотор гэрээ байгуулахаар бэлтгэж байгаа ажээ.
Хотын удирдлага нийслэлийн хэмжээнд авто тээврийн хэрэгслийн улсын үзлэг, тооллого зохион явуулахтай холбогдуулан бэлтгэл, зохион байгуулалтыг зохицуулах шийдвэрийн төсөл боловсруулах үүрэг өгсний дагуу ЗАА, Нийслэлийн Автозамын газар, Тээврийн газар, Замын цагдаагийн газрууд 2 удаа уулзалт зохион байгуулжээ. Нийслэлийн хэмжээний 2010 оны автотээврийн хэрэгслийн үзлэг, тооллогын ажил энэ жил урьд жилүүдийнхээс онцлогтойгоор зохион байгуулагдах бөгөөд тээврийн хэрэгслийн татварыг Автозамын санд төвлөрүүлэх, хураах ажлыг 4 дүгээр сарын 1-нээс эхлэн 45 хоногийн хугацаанд зохион байгуулахаар төлөвлөж байгаа юм байна. Нийслэлийн удирдах ажилтны шуурхай зөвлөгөөний үеэр Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газрын дарга Ц.Ганхүүгийн мэдээлснээр, нийслэлийн хэмжээнд хүүхдийн түргэний дуудлага цөөрсөн бөгөөд эмнэлэгүүдэд томуугийн халдвараар өвчилсөн хүүхдийн хэвтэлт багассан байна.
Зөвлөлгөөний төгсгөлд, Нийслэлийн Засаг даргын нэгдүгээр орлогч Б.Баатарзориг, 4 дүгээр сарын эхээр зохион байгуулахаар төлөвлөж буй гадаад, дотоодын донор байгууллагын төлөөлөл оролцсон Улаанбаатар хотын хөгжлийн асуудлаарх зөвлөлгөөнд танилцуулах төсөл, хөтөлбөрийн хэрэгжилтийн талаарх мэдээллийг энэ сарын 20 гэхэд нэгтгэж дуусгах, 4 сараас эхлэх нийслэл, дүүргийн иргэдтэй хийх уулзалтыг өвөрмөц хэлбэрээр үр дүнд хүрсэн ажил болгон зохион байгуулахад бэлтгэхийг үүрэг болголоо.

Labels:

 

Хотын ойролцоох гэр хороололд дэд бүтэц байгуулна

Posted by www.e-gazar.mn at
Share this post:
 Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

0 Comments

Нийслэлийн барилга, хот байгуулалт, төлөвлөлтийн газрын дарга, Улаанбаатар хотын ерөнхий архитектор Н.Нацагдоржтой ярилцлаа.

-Энэ онд танайхаас ямар томоохон ажил хийхээр төлөвлөөд байна вэ?
-Бид өнгөрсөн жил хэсэгчилсэн ерөнхий төлөвлөгөөнүүдийг хийсэн. Ерөнхий төлөвлөгөө гэдэг нь Улаанбаатар хотын хүн амын амьдрах орчныг төлөвлөнө гэсэн үг. Үүнийг иргэд олон орон сууц барих мэтээр ойлгодог. Гэтэл төлөвлөлт гэдэг нь зөвхөн орон сууц бус амьдрах орчныг бүрдүүлж өгөх зорилготой. Замын сүлжээ, ажлын байр, соёл урлагийн барилга байгууламж, төр захиргааны барилга гээд бүгдийг төлөвлөдөг.

Харин богино хугацаанд гэвэл барилгын чанарыг шалгах ажлууд явагдана. Энэ бол том ажил. Мөн төлбөртэй авто зогсоолуудыг энэ хавраас эхлэн бий болгож замын сүлжээг сайжруулна. Нийслэлийн хэмжээнд хаалттай 230 гаруй зам бий. Эдгээр замыг нээж өгснөөр төв замын ачаалал багасч замын сүлжээ сайжрах юм. Энэ нь нэг талаараа газар хөдлөлтөд бэлтгэж буй хэрэг юм.

-Нийслэлд ногоон байгууламж хангалтгүй байдаг. Үүнд хэрхэн анхаарч байна вэ?
-Нийтийн эзэмшлийн зам талбай, ногоон байгууламж хотод зайлшгүй байх ёстой. Жишээлбэл, хөшөө, усан оргилуур, сандал гэх мэтчилэн. Энэ нь ашиг өгдөггүй, хорогдол, элэгдэл үүсч байдаг объектууд юм. Үүнийг хот хариуцдаг. Хувийн хэвшлийн оролцоо байдаггүй гэж болно. Зах зээлийн харьцаанд шилжиснээр иймэрхүү байгууламжууд устсан.

Тиймээс сүүлийн үед анхаарал тавьж байгаа. Шинээр төлөвлөж байгаа хэсгүүдэд цэцэрлэгт хүрээлэнг стандартын дагуу оруулсан. Одоо байгаа цэцэрлэгт хүрээлэн, талбайнуудыг өнгөрсөн жилээс хамгаалалтад авч эхэлсэн. Үүнээс гадна Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэн байгуулж байна. "Дүнжингарав" худалдааны төвөөс урагш Туул гол хүртэл үргэлжлэх юм. Өнгөрсөн жил мянга гаруй мод, бут сөөг суулгасан.

-"Утаагүй Улаанбаатар" төслийн хүрээнд юу хийгдэж байна вэ?
-Төслийн хүрээнд 5-10 жилийн дотор гэр хорооллыг барилгажуулах төлөвлөгөөтэй байгаа. Энэ хугацаанд гэр хорооллыг бүрэн шинэчилж болно. Түүнээс гадна гэр хорооллын тэлэлтийг хязгаарлах мөн аюултай орчинд амьдарч байгаа айл өрхийг нүүлгэн шилжүүлэх бодлого барьж байна. Нийслэлийн хэмжээнд 28 мянган өрх буюу 100 мянга гаруй хүн аюултай бүсэд амьдарч байна. Эдгээр айлуудыг аюулгүй орчинд нүүлгэн шилжүүлж дэд бүтцийг шийдэж өгнө. Энэ нь агаарын бохирдлыг бууруулах томоохон хүчин зүйл болох учиртай. Дээрх 28 мянган өрхийг нийслэлийн ховд хэсэгт шилжүүлбэл агаарын бохирдол тодорхой хэмжээнд буурна.

-Аюултай орчинд амьдарч буй иргэдэд шаардах бичиг хүргүүлэхээр хүлээж авах нь ховор байдаг?
-Аюулгүй орчинд шилжүүлэн буулгах газрыг хотын төлөвлөгөөнд оруулчихсан байгаа. Үүнд зарцуулагдах хөрөнгө оруулалтын төлөвлөгөөг гаргачихсан. Төрөөс шийдвэр гарган эдгээр айлыг нүүлгэн шилжүүлэх хэрэгтэй. Харин очсон газарт нь цахилгаан, усан хангамж, сургууль, цэцэрлэг, эмнэлэг гээд нийгмийн дэд бүтцийг хөгжүүлж өгөх шаардлагатай.

Ингэж байж хүмүүсийг нүүлгэн шилжүүлнэ. Зүгээр л шаардах хуудас өгвөл хүмүүс хаана очиж амьдрахаа мэдэхгүй. Хот руу ирсэн хүнийг хөдөө рүү нь хөөгөөд байвал хэн ч явахгүй шүү дээ. Тэгэхээр хотын ойролцоо, ажлын байртай суурин газрыг төвлөрүүлж байршуулах төлөвлөгөө байгаа.

-Тэдгээр газрууд нь хаана байх боломжтой вэ?
-Хотын хоёр хэсэгт хувааж төлөвлөсөн. Нэг хэсэг нь Налайх, Хонхор, нөгөө хэсэг нь Нисэх, Биогийн хооронд байна.

-Нийслэлийн ойр орчмын гэр хорооллыг барилгажуулах төсөл явагдаж байгаа. Эхний ээлжинд VII хороолол орчим хамрагдсан. Энд барилга баригдаж эхэлсэн үү?
-VII хорооллын барилгажилт ерөнхийдөө эхэлчихсэн. Мөн Нарантуул захын зүүн талын хэсэг буюу XIV хороолол, телевиз радио орчмын хэсэгт барилгажуулах ажил эхэлчихсэн байгаа. Төлөвлөгөөний дагуу хувийн хэвшлийнхэн тухайн газрын өмчлөгч нараас газрыг нь худалдаж авч, барилгаа барина. VII хороололд 300 айлын сууц буюу 12 давхар барилга баригдаж байна. Мөн телевиз радиогийн орчимд 90 айлын орон сууц босчихсон.

XIV хороололд Халдвартын эмнэлгийн урд байсан бараан байшингуудыг газартай нь худалдаж аваад 300 айлын орон сууц барьж байна. Эхний ээлж ашиглалтад орсон. Төрөөс дэмжлэг үзүүлж инженерийн шугам сүлжээг хорооллын хэмжээнд хийх хэрэгтэй. Хорооллын хэмжээнд хийсэн шугам сүлжээг түшиглэж хувийн хэвшлийнхэн барилга барина. Энэ дэд бүтцийн ажил хавраас эхэлнэ. Томоохон хэмжээний хөрөнгө оруулалт шаардлагатай. Ийм учраас Хятадын засгийн газрын 300 сая ам.долларын хөнгөлөлттэй зээлээс гэр хорооллыг барилгажуулах төсөлд зарцуулах шийдвэр гарсан. Үүний 40 саяд телевиз радио, VII, Х хороололд инженерийн шугам сүлжээ барихаар болсон.

Инженерийн шугам сүлжээний зураг, судалгаа гээд бүх юм нь хийгдсэн. Энэ хавраас эхлэн Зам, тээвэр, барилга, хот байгуулалтын яаман дээр гүйцэтгэгчээ сонгоод шугам сүлжээгээ тавьж эхэлнэ. Үүний бэлтгэл болгож өнгөрсөн гурван жилийн хугацаанд хот, улсын төсвөөр үндсэн шугамуудыг шинэчилсэн.

-VII хороолол орчимд 300 айлын орон сууц баригдаад эхэлчихсэн гэлээ. Тэгэхээр газрын зохицуулалтыг хэрхэн хийсэн бэ?
-300 айлын орон сууцыг барихдаа айлын газрыг чөлөөлөөгүй. Хот өөрийн мэдлийн хашаа болон хуучин барилгуудыг буулгаж, дамжин өнгөрөх орон сууцыг барих болсон юм. Барилга баригдаж дуустал иргэдийг хаана байршуулах вэ гэсэн асуудал гарна. Үүнийг шийдвэрлэхийн тулд 300 айлын орон сууцыг барьж байгаа юм. Иймд 300 айлынх түр сууц гэсэн үг. Төсөл хэрэгжиж дуустал айл байршуулах болно.

-Орон сууц худалдан авах чадалтай иргэн цөөн байгаа. Иймд нийтийн байр барьвал зүгээр гэж үзэх иргэн олон байна?
- Зах зээлийн ханшаар VII хороолол, Дэнжийн мянга, радио телевиз, XIV хороололд өмчилж буй газар нь хоёр өрөө сууц худалдаж авах хэмжээний өртгөнд хүрнэ. Тэгэхээр газраа байраар сольж байгаа иргэдэд хүндрэл гарахгүй байх.

-Сүүлийн үед газар хөдлөлтийн асуудал нэлээд яригдаж байгаа. Тэгвэл шинэ барилгууд газар хөдлөлтийн хэдэн баллд тэсвэртэй вэ?
-Одоогийн мөрдөж байгаа газар хөдлөлтийн муж гэж байдаг. Энэ мужаараа дээрх газар нь долоон баллын бүсэд хамаарагдах юм. Тэгэхээр үүнд тохируулж долоон баллын тооцоо хийж баригдана гэсэн үг.

-Мөн хуучин барилгуудыг дахин төлөвлөлтөд оруулах талаар яригдаж байгаа. Энэ ажил нь хэзээнээс эхлэх вэ?
-Хуучин барилгууд газар хөдлөлтийн тооцоонд ороогүй. Өөрөөр хэлбэл, тооцоо хийгдээгүй барьсан барилгууд бий. Одоогийн мөрдөж байгаа журмаар долоон баллын газар хөдлөлтийн мужид хотын төвийн хэсгийн барилгууд байдаг. Гэхдээ эдгээр барилга хэдэн баллд тэсэх, ямар чанартай вэ гэдгийг шалгаж тогтоох ёстой. Тогтоосны дараагаар авах хэмжээгээ төлөвлөнө. Энэ зунаас эхлэн багаж, төхөөрөмж орж ирнэ. Үүний дараагаар барилгуудын чанарыг шалгаж бэхлэх үү, буулгах уу гэдэг асуудлыг ярина.

-Хөдөө аж ахуйн яамны урд талын барилгыг дахин төлөвлөлтөд оруулах гээд оршин суугчдыг нүүлгэж, үйлчилгээ явуулж байсан газруудын хаасан. Барилгыг хэзээ буулгаж, шинээр барих вэ?
-Хуучин барилгыг буулгаж барилгажуулна гэдэг шинэ харилцаа. Дандаа хүний өмчтэй холбогдсон харилцаа учраас төвөгтэй зүйлүүд олон гардаг. Хөдөө аж ахуйн яамны урд талын барилгад цууралт үүсч, нурах аюултай нь тогтоогдчихсон. Иймээс барилгыг буулгах шийдвэр гарсан.

Манайхаас дахин барилгажуулах зөвшөөрөл олгосон. Энэ зөвшөөрлийг иргэдийн оролцоотой гаргасан. Иргэд зөвшөөрсөн учраас хөрөнгө оруулагчтай гэрээ байгуулж шинэ барилга бариулъя. Гэрээний дагуу талбайн хэмжээгээ авахаар тохиролцсон. Үүнийг цаашид хуульчилж, зохицуулалт хийх шаардлагатай байгаа.

Labels:

 

Газар хөдөлбөл...

Posted by www.e-gazar.mn at
Share this post:
 Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

0 Comments

Монгол Улсад сүүлийн өдрүүдэд газар хөдлөлтийн бүсүүд идэвхжсэн таагүй мэдээтэй хамт ийм гамшиг тохиолдвол хэрхэх талаарх зөвлөгөөг уншигч танд хүргэж байна. Монгол хүн амны билгээс ашдын билиг гэж муу ёрлодоггүй ч хийсч ирэх аюулаас сэрэмжилж, юу хийж, яаж аврагдахаа мэддэг байхыг Чили, Гайтийн сүйрэл сануулав. Гамшгийн цаг үеийг газар хөдлөлт болохоос өмнөх, газар хөдлөлтийн болон дараахь гэж гурав ангилдаг.

Чичирхийлэлт ихэвчлэн 5-20 секунд үргэлжилдэг ч үүнээс илүү хугацаатай нь бий. Хором уртсах тусмаа аюултай хэмээн мэргэжлийн хүн хэлл; байна. Хэзээ газар хөдлөхийг хэн ч урьдчилан тааж чадахгүй. Таах хамгийн ойрын хугацаа нь 50 жил бөгөөд цаашлаад 475 жилээр тооцож гаргадаг байна. Сүүлийн үеийн чанар, стандартын шаардлага хангахгүй барилга, орон сууц газар хөдлөлттэй зэрэгцэн олон хүний анхаарлын төвд байна. Улсын комисс хүлээж аваагүй орон сууцыг ашиглалтад оруулсан нь ч бий. Энэ тохиолдолд захиргааны арга хэмжээ буюу дөрөв хүртэлх сая төгрөгөөр торгож, зөрчлийг арилгуулдаг байна. Хүний амийг мөнгөөр үнэлж болшгүй. Дөрвөн сая төгрөгийн үнэтэй энэ хуулийн цаана чанаргүй барилгыг нураах, дахин бариулах эрх хууль хяналтын байгууллагад алга. Өөрөөр хэлбэл, нийслэлчүүд бидэнд мэргэжлийн хүний зөвлөгөөнд найдахаас өөр сонголт үлдсэнгүй. Газар хөдлөлтийн бэлтгэл, урьдчилан сэргийлэх аргын талаар Онцгой байдлын ерөнхий газрын Сургалт, сурталчилгааны газрын дарга Б.Уутанбаярын зөвлөгөөг хүргэж байна.

Тайван үед буюу газар хөдлөлтийн өмнө хэрхэн сэрэмжлэх вэ?
Аюулгүй газарт коридор, даацын багана зэрэг газрууд орно. Хувийн бичиг баримт, мөнгөө нэг дор цуглуулах нь зүйтэй. Буйдан, ороо цонхны хажууд байрлуулахаас аль болох зайлсхий. Хүчтэй чичиргээний үед цонх хагарвал унтаж байсан хүн дээр унаж гэмтээхээс сэрэмжлэх хэрэгтэй. Томоохон тавилгаа дарж унахаас сэрэмжлэн бэхэлгээний төмрөөр шрупдэж бэхэл.

Ор, буйдангийн дээд талд зураг байрлуулахаас зайлсхий. Аяга, таваг, шил шаазан ихтэй гал тогооны тавилгаа цоожилж байвал дээрээс унаж, хүн гэмтээхээс хамгаална. Мөн хүнс, ус, эм тарианы дор хаяж гурав хоногийн нөөц бүрдүүлэх хэрэгтэй. Гар чийдэн, нөөц зай бэлдээд хадгал. Дэлбэрэх аюултай тул гал гаргаж болохгүй.

Газар хөдлөлтийн үед юу хийх вэ?
Газар хөдөлбөл айж сандралгүйгээр аюулгүй гэж сонгосон газраа оч. Мөн гэртээ бэхэлгээ сайтай ширээний дор орж нуугдаж болно. Нэг давхрын айлууд боломжтой тохиолдолд байрнаас гарч, байшин, барилга унахааргүй газар хоргодно. Шөнийн цагаар газар хөдөлбөл дэр буйдангаар толгойгоо хамгаалах хэрэгтэй. Машинтай явж байх үед хөдөлбөл машинаа сул зай талбайтай газар зогсоож, чичирхийлэл дуусахыг машиндаа хүлээнэ. Театр, олон нийтийн газар явж байвал гарах гэж хаалга руу зүтгэх хэрэггүй. Хүмүүс гарах гэж бужигналдах учраас суудал дээрээ сууж, аль болох толгойгоо хамгаалах байдалтай хүлээх хэрэгтэй.

Газар хөдлөлтийн дараа
Газар хөдлөлтийн дараа цахилгаан шат ашиглалгүй явган хүний шатаар байрнаас гарна. Гэрэл асаах гэж яарсны хэрэггүй. Нурангид дарагдвал аврах баг хайж олтол хүчээ гамнах хэрэгтэй. Хэдэн ч өдөр нурангин дор байх юм билээ. Хүчээ зөв хуваарилсны дүнд аврах баг хайж олтол 28 хоног нурангид тэссэн залуугийн тухай та лавтай сонссон биз. Аврах баг ойр явбал хашгирч, юм цохих, гар чийдэн асаах зэргээр хаа байгаа газраа мэдэгдэж болно. Харин гал гаргаж болохгүй. Гал гаргавал хий алдагдсан тохиолдолд дэлбэрэлт үүсч, гал гарахыг үгүйсгэхгүй.

Гал, усны аюул давхар нүүрлэдэг
Газар хөдлөлт гэхээр бид ганцхан байшин барилга нурах юм шиг санадаг ч бусад аюулыг ч үүсгэдэг. Тухайлбал, гал гарах, дулаан усан хангамжийн системд эвдрэл гарснаас өвлийн нөхцөлд дулааны шугам сүлжээ хөлдөх, хий ашигладаг аж ахуй, өрх гэрт химийн бодис дэлбэрэх, бохирын шугам хагарч эвдэрснээс болж халих, тарах, үүнээс болж халдварт өвчин гарах зэрэг аюул бий. Мөн эмх замбараагүй байдал бий болно. Хулгай дээрмээс эхлээд газар хөдлөлтийн үед хавсарсан аюул занал бий болгоно.

Нийслэлийн газар хөдлөлтийн идэвхтэй бүс

Улаанбаатар хотод ашиглалтад хүлээлгэж өгөөгүй ч иргэдийг байршуулж буй барилгын судалгаа

Сүүлийн 50 жилд хаана, хэдэн онд газар хөдөлсөн бэ?
1957 - Говь-Алтай аймаг Ихбогд сум 8,1 балл
1967 - Булган аймаг Могод 7,8 балл
1979 - Сэлэнгэ аймаг Бүтээлийн нуруу 6 балл
1998 - Дундговь аймаг Дэрэн 6 балл
2005 - Төв аймаг Зүрх уул 5 балл
2006 - Сэлэнгэ аймаг Бүгээлийн нуруу 5,2 балл
2006 - Өвөрхангай аймаг Арц богд уул 5,9 балл
2006 - Говь-Алтай аймаг Гичгэний нуруу 6,6 балл
2008 - Байгаль нуур орчим 6,1 балл
2010 - Дундговь аймаг Дэлгэрцогт сум 5,6 балл

Б.Нарангоо , Зууны мэдээ

Labels:

 

Сөүл хотыг дагалдуулж таван хотхоныг байгуулсан нь миний төлөвлөгөөний үр дүн байсан

Posted by www.e-gazar.mn at Wednesday, January 27, 2010
Share this post:
 Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

3 Comments

Улс төрийн боловсролын академийн дэргэдэх Леберти дээд сургуулийн урилгаар Монголд ирсэн БНСУ-ын Сөүл хотын төлөвлөгөөний комисс, Үндэсний төлөвлөгөөний комисст тус тус ажиллаж байсан, Үндэсний хөгжлийн төлөвлөгч, Иёнсей их сургуулийн багш доктор, профессор Во-Сун- Парк сурвалжлагчийн асуултад хариулж байна.

Во-Сун- Парк : Сөүл хотыг дагалдуулж таван хотхоныг байгуулсан нь миний төлөвлөгөөний үр дүн байсан

-Хот төлөвлөлт, байгуулалтын шинжлэх ухааны онолын үндэслэл нь юунаас эхлэлтэй гэж та үздэг вэ?
- Хот төлөвлөлтийн шинжлэх ухааны үндэслэлийг ярихын өмнө яагаад хот төлөвлөх асуудал яригдах болов. Зорилго зорилт нь юу байна гэдгийг ярих хэрэгтэй л дээ. Хүмүүс яаж сайн сайхан амьдрах вэ гэдгийг хүсч байдаг. Тэдний хүсэл мөрөөдөлд бодит байдалд тал бүрийн хязгаарлалтууд учирдаг. Энэ бүхнийг даван туулахын тулд хот төлөвлөлт,байгуулалтын үндэслэл урган гарч ирж байна. Дээрхи хязгаарлалтуудад төсөв хөрөнгө, цаг хугацаа эхний ээлжинд орно. Эдгээр янз бүрийн хягаарлалтуудыг даван туулахын тулд хамгийн зөв сонголтыг олж хийх шаардлага тулгарч байна. Ингэж хот төлөвлөлтийг хэрхэн зөв хийж чадсанаар хүмүүсийн амьжиргааг дээшлүүлэх алхам болж ирдэг. Хүн хүчний, мэргэжилтний, төсөв хөрөнгийн, нөөцийн, цаг хугацааны зэрэг энэ олон хязгаарлалт хэрвээ байдаггүй бол хот төлөвлөлт хийхийн шаардлага байхгүй. Оршин суугчдынхаа сайн сайхан амьжиргааг хангахын тулд хот төлөвлөлт , байгуулалтын үндсэн зорилго зорилт оршиж байгаа юм шүү.

-Хот төлөвлөлтөд ямар ямар байгууллагууд оролцдог вэ?
-Хэд хэдэн бүлэглэл зайлшгүй оролцдог. Нэгд: “Шийдвэр гаргагчид” Хоёрт: “Төлөвлөгч нар”, Гуравт: “Ард иргэд”. Хот төлөвлөгчид нь “Шийдвэр гаргагчид” болон “Ард иргэд” хоёрын дунд холбогч гүүр нь болж байдаг. Зарим үед “Ард иргэд”-ийн хүсэн хүлээсэн зүйл нь “Шийдвэр гаргагчид”-ын бодлогоор илэрч гарч ирдэггүй. Тохирох тохирохгүй асуудал өчнөөн гарна. Энд л “Хот төлөвлөгчид” маань хооронд нь зохицуулж, аль аль талын хүсэл зорилтыг тусгаж өгдөг уян хатан бодлого баригч тийм механизмын үүрэг гүйцэтгэж ажиллаж эхэлдэг байх ёстой. Хот төлөвлөгчидөд мэргэжлийн ур чадвар шаардагдана. Мөн оршин суугчид юуг ихэд хүсч байгааг судлаж гаргаж, хот төлөвөлтөд тусгах үүрэгтэй.

Хот төлөвлөлтийг хэд хэдэн жилээр хийж байна. Аль нь үр дүнтэй байдаг вэ?
- Ямар хот байгуулах төслөөсөө хамаарна.Гурван чиглэлээр төлөвлөж байгаа. Нэгд: Урт хугацааны төлөвлөлт. Энэ нь 5-20 жил. Хоёрт: Дунд хугацааны төлөвлөлт. Энэ нь 3-5 жил. Гуравт: Ойрын хугацааны төлөвлөлт. Энэ нь 1-2 жил. Аль аль нь сайн муу талуудтай. Урт хугацааны төлөвлөлтийн давуу тал нь ирээдүйгээ сайн тодрхойлж, хүмүүст хөгжлийн ямар заагт хүрч болох зүг чигийг зааж өгдөг. Урт хугацааных болохоор гүйцэтгэл нь удаан байна. Үүнийг сул тал нь гэж хэлж болох юм. Харин богино хугацааны төлөвлөлт нь гүйцэтгэл нь түргэн байдаг сайн талтай. Гэхдээ 1-2 жилийн дотор хот төлөвлөлтийн ирээдүйн чиг хандлагыг харуулж чадахгүй. Шинэчлэлт өөрчлөлтийг эндээс харах хүлээх ямарч боломжгүй. Үүнийг сул тал нь гэж хэлж болно. Тийм учраас ихэнх хөгжиж байгаа орнуудад дунд хугацааны хот төлөвлөлтийг ашигладаг. Солонгос улсад эдийн засгийн хөгжлийн таван жилийн төлөвлөлтийг ашигладаг. Урт хугацааны төлөвлөгөөгөө тав таван жилээр түүнийгээ дотор нь 1-2 жилийн хугацааны төлөвлөлтөөр шатласан байдлаар төлөвлөж хэргэжүүлж явдаг. Ингэж илүү их гүйцэтгэлийг ойрын хугацаааны төлөвлөгөөгөөр хийдэг. Үүнийг нэг талаасаа гүйцэтгэлийн төлөвлөлт гэж нэрлэж бас болно.

-Хот төлөвлөлтөөр орчин үеийн шилдэг загвар болсон хотууд хаана байна. Та нэрлэж өгөхгүй юу?
- Сайхан асуулт байна. АНУ-ын Вашингтон мужийн Сиатель, Канадын Банкувер хотыг нэрлэмээр байна. Хоёр өөр оронд байгаа хотууд ч гэсэн хоорондоо хамтын ажиллагаатай. Хөгжлийн гэрээтэй. Энэ хоёр хот маань Орген мужийн өөр нэг хоттой гурвалсан гэрээтэй. Бүс нутагтаа өөр өөрийнхөө хотуудыг хэрхэн хөгжүүлэхийг хамтарч төлөвлөөд ийм орчин үеийн шилдэг загвар хотууд болсон нь анхаарах асуудал шүү дээ.

-Тав арван жилээр төлөвлөлт хийдэг. Гэтэл зах зээлийн шилжилт хөдөлгөөнөөс болоод төлөвлөгөө маань зөрчилдөж байна. Арван жилийн дараа байх ёстой хүн ам өнөөдөр Улаанбаатар нийслэлд бий болчихоод олон талын хүндрэл болж байна. Үүнээс яаж гарах арга зам байна?
- Төлөвлөлт нь бодит байдалтай тохирохгүй болсон хот гэвэл ганц Улаанбаатар биш ээ. Хот төлөвлөх, төлөвлөлт хоёрын ялгааг би ярих хэрэгтэй боллоо. Төлөвлөгөө нь төлөвлөх үйл явцын бүтээгдэхүүн юмаа. Төлөвлөх үйл явц бол дуусашгүй юм. Байнга өөрчилж, шинэчилж боловсруулж явах ёстой. Улаанбаатар хот төлөвлөлтийг 5-10 жилээр магадгүй 20 жилээр төлөвлөөд авсан бол дуусчихаж байгаа зүйл биш шүү дээ. Жил бүхэн өөрчлөөд шинэчлээд бодит амьдралтайгаа тохируулаад явах ёстой. Ингэж хот төлөвлөлтөөр оршин суугчдынхаа нөгөө сайн сайхан амьдрах гэсэн хүсэл мөрөөдлийг биелүүлэхийн төлөө хязгаарлагдмал нөөцөө дахин судлах, төлөвлөгөөндөө шинэчлэлт хийх зэргээр байнга зүтгэж ажиллаж явдаг юмаа. Үүнийгээ бид нар чинь төлөвлөх үйл явц гэж нэрлээд байгаа шүү дээ. Нийслэлд учирсан хүндэрлээс яаж гарах арга замын тухайд миний зүгээс зөвлөхөд урт хугацааны төлөвлөлтийг дахин хийх хэрэгтэй. Энэхүү бэрхшээлээс богино хугацаанд яаж гарч чадах вэ гэдгийг үе шатаар нарийвчлан гаргаж тусгах хэрэгтэй. Гүйцэтгэл нь хурдан байхын тулд “Богино хугацааны төлөвлөлт” энд үр дүнгээ өгнө. Шинээр өөр хот байгуулах гэхээсээ илүү хотынхоо хүн амын амьжиргааг хэрхэн сайжруулж болох талын нөөцүүдээ эхлэж тодорхойлох шаардлагатай. Шинжилгээ судлагаа ч чухал болно. Нөөцөө судлаж маш нарийн тооцоо гаргах хэрэгтэй. Нийслэлээс зайдуу дахин хот байгуулах юм уу эсвэл нүүлгэн шилжүүлэх нь аюултай бодлого /концепци/ байдаг. Зарим оронд хэрэглэгдээд үр дүнгээ өгөөгүй туршлага байдаг.Үүний тодорхой жишээ бол Бразвилль улсад болсон явдал. Тэнд Амозонк голын дунд амьдарч байсан оршин суугчдыг хотоос нь нүүлгэн шилжүүлж, өөр хотод байршуулсан. Хүмүүс тэр хотдоо биш харин эргээд төврүүгээ нүүсэн. Оршин суугч иргэдэд өчнөөн их чирэгдэл учирсан. Тэр бүхнийг тоочих арга алга. Зам харилцаа холдоно. Өртөг зардал ихсэнэ. Үр ашиг багсана. Ийм л алдагдалтай байдаг учраас хүмүүст үр өгөөжтэй байдаггүй. Улс төрчид маань зардал,үр ашгийн тооцоо хийхийг сонирхохгүй. Яагаад гэхээр тэд хүмүүст таалагдахын тулд. Илүү санал авахын тулд тийм болчимгүй алхам хийдэг хүмүүс байдаг.

-Таны саналаар Улаанбаатар хотыг яавал зохилтой вэ?
- Миний хувьд Улаанбаатар хотын нөхцөл байдлыг сайн мэдэхгүй. Ямарч нөхцөлд Улаанбаатарын гадна шинээр хот байгуулна гэдгийг сайн зүйл биш гэдэгтэй санал нэгдэнэ. Шинэ хот баръя гэж бодоход Бразвиллийн
туршлага давтагдана гэсэн үг шүү.

- Хот төлөвлөлтийн асуудлаар хичнээн жил ажиллаж байна?
1970 оноос хойш ажиллаж байна. Бараг дөчин жил болох нь ээ. АНУ-д Невада мужийн хот төлөвлөлтийн ахлах мэрэгжилтнээр ажиллаж байсан. Доктрынхоо зэргийг хамгаалаад дараа нь Солонгос руугаа эргэж ирсэн. Солонгосын судалгааны институтэд Оршин суугчдын суурьшилтын асуудал хариуцсан ажилтнаар ажиллаж байлаа. 1981-1992 оны үед Солонгос улс маань үсрэнгүй хөгжлийнхөө хоёр дахь шатанд орсон. Энэ үед Үндэсний хөгжлийн төлөвлөгчөөр ажиллаж байлаа. Арван жилийн хөгжлийн төлөвлөгөөг хийхэд гар биеэр оролцож явлаа. Дараа нь би Иёонсейд ирсэн. Сөүл хотын төлөвлөгөөний комисс, Үндэсний төлөвлөгөөний комисст тус тус ажиллаж байсан.

-Таны зөвлөгөөгөөр баригдсан орчин үеийн хотууд байна уу?
- Тийм ээ. Солонгос улсын үсрэнгүй хөгжлийн хоёр дахь шатанд Сөүл хотыг дагалдуулж шинээр таван хотхоныг барьж босгосон. Энэ таван хот бол миний төлөвлөгөөний үр дүн байсан. Биечлэн оролцож байлаа. Шинэхэн дагуул хотхонууд өөрийнхөө асуудлыг бүрэн шийддэг байх ёстой. Таван хотынхон өөрийгөө хангаж чадахгүй байгаа. Сөүл рүү ирж ажилласаар л байгаа. Ингэхээр тийм ч сайн зүйл болоогүй байгаа биздээ./инээв/ Дараагийн 15 жилд өөрсдийгөө бүрэн хангах хотууд болно гэдэгт итгэлтэй байгаа.

Labels: , ,

 

"Нийслэлийн хөгжил - Шинжлэх ухаан, технологи" хурлын эмхэтгэл (Татаж авах)

Posted by www.e-gazar.mn at Friday, January 8, 2010
Share this post:
 Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

0 Comments

Өнгөрөгч 2009 онд Улаанбаатар хот байгуулагдсаны 370 жилийн ой болсон билээ. Энэ тэмдэглэлт ойн үйл ажиллагааны хүрээнд Шинжл
эх Ухааны Академи, Нийслэлийн Иргэдийн төлөөлөлгчдийн хурал, НЗДТГ хамтаран зохион байгуулсан "Нийслэлийн хөгжил - Шинжлэх ухаан, технологи" сэдэвт эрдэм шинжилгээний хурал болсон юм.

Хуралдаан нь дотроо хот төлөвлөлт, байгаль орчин гэсэн 2 үндсэн хэсгээс бүрэлдэх бөгөөд Монголын томоохон их сургууль, ШУА-ийн харъяа хүрээлэнгүүд, мөн бусад мэргэжлийн байгууллагуудын эрдэмтэн судлаач нар оролцсон юм. Ингээд та бүхэн хурлын хүрээнд хэлэлцсэн илтгэлүүдийн эмхэтгэлийг дараах холбоосон дээр дарж татаж авна уу. ТАТАЖ АВАХ

Labels: , ,

 

Subscribe to: Posts (Atom)